ERDI AROA: MONASTERIOAK

Monasterioa edo zenobioa eraikin erlijiosoa da non monjeak bizi diren, bai elkarrekin bai bakarka. Han Goiz Erdi Aroko kultura gordetzen zen, liburuak ere idazten zituzten. Monasterioak eliza, klaustroa eta zeldak zituzten. Orain moasterio batzuk hutsik daude.
                                              .
           

                                                                                   






Monje baten zelda.

Leireko moasterioa.












Klaustro bat.


 

Javier-eko moasterioa.

ERDI AROA: ERDI AROKO ARTEA

 Erdi Aroan, atrea leku guztietatik zegoen: elizetankalean, marrazkietan.....

Hemen, Espainian, arte mota asko daude, adibidez:

Bisigodoena, .

Denbora horretan; batzuk ez zekiten ezta, irakurri ezta idatzi eta horregatik, elizetako atearen ondoan edo goi partean, eskultura batzuk ipintzen zituzten. Horrela, jendea ikusten zuenean eskulturak, bazekiten zer ipintzen zuen.

Erdi Aroan, oso gauza politak egiten zituzten, adibidez, koadroak, edo goian ikusten duzuen argazkia.

Gaur egun, Espainian, badaukagu haiek egindako artea, eta ondo zaintzen badugu, pasako diren ute hauetan, beste pertsona batzuk ikusiko du.   

                                                                                                                                                                                             
                                                                                          ZAMORAKO MAGDALENA ELIZA

        ERDI AROA:  NEKAZARIAK

NEKAZARIAK jaun feudalaren (noblea edo goi-elizjendea)agintearen mende zeuden eta jaun feudalei zerga handiak ordaindu behar izaten zizkieten,lurrak lantzeagatik. Nekazaritza lehenengo sektore ekonomikoan kokatzen da, arrantzarekin batera, baina bere baitan oso jarduera ezberdinak biltzen ditu.

ERDI AROA: NOBLEZIA

Kaixo lagunak, nobleei buruzko informazio pixka bat emango dizuet:
Nobleak  erregeari babesa ematen zioten eta horren truke erregeak terrenoak, dirua ... ematen zizkieten. Noblek diru asko zeukatenez, gazteluak ... eraikitzen zituzten. Haiek nekazariekin basaillutza-ituna egiten zuten. Nekazariek hartzen zuten heren bat noblei eman behar zioten eta borrokak zeudenean nobleek nekazariei bere gaztelura joaten uzten zuten.

ERDI AROA: ERREGEAK

                                                     ERREGEAK
Goiz Erdi Aroan kristau-erresumetan erregea zen agintari gorena. Nobleak erregearen agindurak betetzen zituzten lurren eta boterearen truke.


Berant Erdi Aroan nekazari asko hirietara joan ziren, ez zeukatelako jaun feudalen babesa. Hirietan erregearen mesedeak jasotzeen zituzten,haren mende zeuden eta bildutako zergak zuzenean                 Frankoen erregea
 jasotzen zituzten.      
                                                                                                                                                           













                      AlfonsoVII. Erregea


                                                                                                                                   Luis  erregea
                                                                                                                                                                                                                                                                                  

BERANT ERDI AROA : BURGESIA

Kaixo, badakizuenez hau da burgesia. Hemen bere negozioa zuten merkatariek eta eskulangileek.
Ez ziren jaun feudalen basailu. Lanbide bereko pertsonak gremioetan edo lanbide-elkarteetan elkartzen ziren :
ehuleak, igeltseroak, zapatariak, eta abar. Gremio bakoitzak kale berean edo hiriko auzo berean izan ohi zituen lantegiak.

Hirietan feriak eta azokak egiten zituzten, animaliak eta nekazarien eta eskulangileen ekoizpenak salerosteko. Merkataritza -jarduerak bizitasun handia ematen zion ekonomiari.

Denborarekin, urrutiko itsas merkataritzak garrantzi handia hartu zuen. Mediterraneoko hiri batzuek hala nola : ( Venezia,  Genova, Bartzelona, eta Marseilla) itsas merkataritzan parte hartu zuten Ekialde Hurbileko
hiriekin salgaiak trukatuz.

ERDI AROA: gazteluak

"Gaztelu" hitzak latinez datoz: "castellum". Erdi Aroan erabiltzen zituzten haien burua defendatzeko. Kolokatzen ziren mendiaren goian etsaiak etortzen ba ziren, ikusteko.
Joaten ba zarete gaztelu batera, fijatu lehioetan; kanpoan oso estuak dira eta barrutik, oso zabalak. Hori egiten zuten etsaiak zagita zartzerakoan, asko kostatzeko; baina gazteluen soldatarrei, barrutik, ez.
Gaztelu bat gerran ez ba dago, erregeak, dibertitzeko, agintzen zituen soldadu batzuk haien artean borrokatzeko. Gehienak hiltzen ziren, baina biziarekin geratzen zena, premio bat zeukan.